جستجو
عناوین این صفحه
تبلیغات
درگذشت آیت الله هاشمی
درگذشت آیت الله هاشمی
کد خبر: ۱۷۴۹۲۷

سياستمداري كه دشمن را در داخل جست‌وجو نكرد

سيمين حاجي‌پور ساردويي*

در علم سياست باور بر اين است كه هر گفتماني آسيب‌پذير است و هر گفتماني موجوديت و هويت خود را بايد در تقابل با «ديگري» جست‌وجو كند و با«غيريت‌سازي» در پي تثبيت آن برآيد. در واقع، هر گفتماني براي ايجاد و تداوم خود نيازمند يك «غير» است. اين «غير» يا «دشمن» از يك سو، مانع عينيت و تثبيت گفتمان‌ها و هويت‌ها مي‌شود و از سوي ديگر، سازنده هويت و عامل انسجام و اتحاد گفتماني است. يك گفتمان تحت تاثير همين دشمن مي‌تواند به سوي تغيير پيش برود يا احيانا رو به زوال حركت كند. گفتمان‌ها مي‌توانند اين «غير» يا «دشمن» را در درون مرزها جست‌وجو كنند يا بيرون از مرزها آن را بطلبند؛ اما در هر حال، براي تداوم حيات خود به آن نياز دارند. رويارويي ميان اصولگرايان و اصلاح‌طلبان نيز از همين منظر است. منازعه گفتماني ميان آنها از همين غيريت‌سازي دروني سرچشمه مي‌گيرد كه هر دو تصور مي‌كنند وجود اين تقابل براي ادامه حيات و حضور هر دو ضروري است. اين به معناي آن است كه هر دو، دشمن را در داخل جست‌وجو مي‌كنند. تنها سياستمداري كه دشمن را در داخل مرزهاي ايران جست‌وجو نكرد و همواره با صبر و بردباري حرف‌هاي همه را شنيد و مانند پدري دلسوز بي‌تابي و ناآرامي‌هاي كودك خود را كه خواسته‌اي ناممكن دارد، تحمل كرد و دم برنياورد، حضرت آيت‌ا... هاشمي‌رفسنجاني بود؛ او كه به گفته خود صندوقچه اسرار بود و به قول دكتر شريعتي «حرف‌هايي هست براي نگفتن و ارزش عميق هر كس به اندازه حرف‌هايي است كه براي نگفتن دارد». آيت‌ا... در سال‌هاي آخر مظلومانه هنگام يادآوري گذشته يا بازخواني كتاب اميركبير گريست كه براي بيننده يادآور شعر «هر خدمتي كه كردم بي‌مزد بود و منت» بود و فكر كنم آن‌قدر دعا كرد كه «يارب مباد كس را مخدوم بي‌عنايت» كه همه دوستان و جفاكاران در غم از دست رفتنش اشك ريختند؛ چه آنها كه «عاليجناب سرخپوش» خطابش كردند و چه آنها كه او را به هزار راه رفته و نرفته متهم ساختند. در آن هنگامه مصيبت كه تيرهاي جفا از هر سو به سمت او نشانه مي‌رفت و او صبورانه تحمل مي‌كرد، اشك‌هاي او يادآور منصور حلاج بر سر‌دار بود كه همه كس به او سنگ مي‌انداختند، اما او هيچ آه نكرد تا اينكه شبلي گلي به او انداخت. حسين منصور آه كشيد. گفتند: از اين همه سنگ هيچ آه نكردي، از گلي آه برآوردن يعني چه؟ گفت: آنها كه نمي‌دانند، معذورند. از او سختم مي‌آيد كه مي‌داند كه نمي‌بايد انداخت. بسياري بودند كه مي‌دانستند كه نبايد با هاشمي گران سخن گفت و گفتند و اشك او از آن بود. اما هرگز هيچ يك را دشمن نپنداشت چرا كه گفتمان هاشمي اختلاف نظرها، آرا و راه‌ها را لازمه يك جامعه متكثر دموكرات مي‌دانست كه در آن بايد صبورانه با مدارا و تساهل باورهاي مختلف را تاب آورد تا وقتي مي‌گوييم «انساني آزاده و پيروي امام حسين(ع)» هستيم، اين «آزادمنشي» در عمل و رفتار ما انعكاس شايسته‌اي بيابد.

* دانشجوي دكتري علوم سياسي

گرايش جامعه‌شناسي سياسي

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر سیستم منتشر خواهند شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشد منتشر نخواهند شد
۱۳۹۵ چهارشنبه ۲۲ دي
شماره 3229
عنوان صفحه‌ها
شماره‌های پیشین
تبلیغات
PAKLAND.IR
پیشخوان آرمان ویژه ایرانسلی‌ها